Dias úteis/ ‘Nuttige dagen’

Reizen van Juiz de Fora in Minas Gerais naar Seropédica/Rio de Janeiro is een feest. Je rijdt dan door de Mata Atlântica. Er is veel ontbost voor het vee, maar toch schiet er nog heel wat over. De resterende wouden op de bergen troosten me. We passeren Petrópolis en wat zie ik daar?: ‘Gemeentelijke school Leonardo Boff’. Straf, zo enkele uren voordat mijn boek in Curitiba aan Leonardo zal overhandigd worden! Zelf moet ik spreken in de landbouwuniversiteit van Seropédica. Leonardo is echt wel één van de meest vooraanstaande personen in het huidige Brazilië. Hij inspireert heel wat bewegingen. Zoals deze avond dat hij de Jornada da Agroecologia moet openen in theater Guaira. Publiek verzekerd. Nokvol: 2000 toehoorders.

Onderweg valt mijn oog ook regelmatig op een andere plakkaat: ‘Dias úteis’. Natuurlijk ken ik al jaren deze uitdrukking. Vertaald ‘werkdagen’, maar ‘nuttige dagen’ is toch wel erg prikkelend voor een kroniekje.

Wat is nuttig? Wérken dus. Bijvoorbeeld tijdens zo’n reis waarin je voor 200 % werkt: van de ene toespraak naar een andere conferentie, van het ene congres naar ontmoetingen in kleine groepen. Is dat allemaal nuttig? Of is juist het meest nutteloze dat het meest waarde heeft? Vriendschap. Liefde. Stilte. Poëzie. Ontmoeting. Even niets doen. Dimensies van het leven die niet meteen economisch uit te drukken zijn.

Eigenlijk is’t toch wel speciaal dat uitgerekend de Brazilianen het over ‘nuttige’ dagen hebben, terwijl ze kampioen zijn in feesten, even de band afleggen en heel wat andere nutteloze zaken. Ze zijn er ook als de kippen bij om hun feriadão te nemen, een verlengd weekend. Langs de andere kant zijn ze de laatste jaren zeer verslingerd aan hun smartphone. Nog méér dan de Belgen. Elk moment dat er even niets te doen is, grijpen ze naar hun phone. Verveling is er eigenlijk niet meer bij. Nochtans heeft ‘zich eens kunnen vervelen’ ook zijn functie, zeker voor kinderen. Er zijn al heel wat studies verschenen over de toename van ADHD en hyperkinetische toestanden bij kinderen door voortdurend van het ene tablet naar het andere scherm gelokt te worden. Fantasie, spelen met een kartonnen doos of er ‘zomaar zijn’ worden zeldzaam.

Ik tik deze overweging in, na een wandeling in Urca, een rustige wijk in Rio de Janeiro. Ik loop zomaar wat rond langs het water. Niets doend. Totaal nutteloos tijdens deze drukke reis, maar het doet deugd. Ik stoot op een opmerkelijk, historisch etablissement en stap meteen binnen voor een caipirinha met zicht op de baai en het Christusbeeld boven op de berg. Bijna onmiddellijk ontspint zich een gesprek met twee dames, Laureci uit Curitiba en Nancy van São Paulo. Ze kennen elkaar van een gezamenlijke cursus ‘Vorming van therapeuten intelligente beweging'(methode Feldenkrais). ‘Dias úteis’ passeert de revue. We zitten er midden in: zomaar ontmoeten. Tijd verliezen.

Het is alleszins voor mij een leerproces, al een leven lang. Niet alleen maar nuttig zijn. Útil.

In de landbouwuniversiteit hing een poster met een interessant programma met diverse conferenties over “De staatsgreep (‘O golpe’) in Brazilië van 2016 en de toekomst van de democratie.” Er staat een citaat van Francisco Goya bij: “De droom van de rede produceert monsters”.

‘t Ja, voor wie was deze golpe nuttig?

Luc Vankrunkelsven,

Rio de Janeiro, 7 juni 2018.

Advertisements
This entry was posted in Uncategorized. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

w

Connecting to %s